[Mobiliserende massage van de arm]

Mobiliserende massage

Panta rhei kai ouden menei”, zei de oude Griekse filosoof Heraclitus, “alles stroomt en niets is blijvend”. Wanneer het stromen of bewegen verhinderd is, volgen verminderd functioneren, stijfheid en pijn. Zo lang ik masseer, heeft het gebruik van beweging tijdens de massage mijn belangstelling gehad. Het bewegen van een spier of ander weefsel onder mijn handen is veel effectiever dan het bewegen van mijn handen over een rustende spier. In de meeste gevallen verkrijg je het beste resultaat wanneer de klant zelf de beweging maakt. Dat is in het algemeen ook het veiligste. Het lichaam zal altijd proberen te bewegen op een manier die geen schade kan veroorzaken. Verder leert de klant op deze manier weer de bewegingen uit te voeren die hij of zij niet meer kon maken of durfde te maken.

Beweging is de rode draad die door al mijn behandelingen heen loopt:

  • Bijna alle methoden voor de behandeling van de fascie (spierbindweefsel), waaronder Kalevala ledenzetten en Functional Fascial Release, maken gebruik van beweging om het weefsel soepeler te maken en te bevrijden van adhesies, de vloeistofstroom in het oppervlakkige weefsel te bevorderen en oppervlakkige zenuwen meer bewegingsvrijheid te geven.
  • Mobilisatie van de meeste perifere zenuwen, zoals van de heupzenuw, de dijzenuw en de zenuwen van de arm, is veel effectiever met beweging.
  • Houdingscorrectie lukt niet zonder beweging. De klant moet leren zelf uit zijn oude houding te komen en een betere houding te vinden.
  • Het vergroten van de beweeglijkheid van een gewricht, evenals het losmaken van een wervelblokkade, gaat het best door het gewricht te bewegen, of door de klant het gewricht te laten bewegen binnen zijn of haar pijntolerantie.
  • Triggerpoints zijn meestal het gevolg van overbelasting, wegens een bewegingsbeperking op een andere plaats in het lichaam. Opheffen van de bewegingsbeperking is de beste therapie. Ook de behandeling van het triggerpoint zelf werkt beter met beweging.
  • Bij diepe weefselmassage (deep tissue massage) helpen kleine bewegingen om dieper te komen met minder kracht en pijn te vermijden.

De oorzaken vragen behandeling

Alle bewegingen van de ledematen vinden plaats in ketens. Wanneer je loopt, bewegen niet alleen je benen, maar beweegt je hele lichaam. Wanneer je met je hand naar iets reikt, loopt de beweging door tot in je voeten. Wanneer een schakel in de kinetische keten niet genoeg beweegt, moeten andere schakels dit met meer beweging compenseren. De plaatsen die te veel bewegen, worden overbelast en pijnlijk. Maar de oorzaak van de pijn is daar waar te weinig beweging plaats vindt. Langzamerhand past het hele lichaam zich aan de bewegingsbeperking aan. De pijnlijke plek kan daarom ver van de oorzaak weg liggen.

Soms is er een structurele oorzaak van de bewegingsbeperking, bijvoorbeeld een beschadigd bot of een versleten gewricht. Maar meestal is de oorzaak (ook) functioneel, bijvoorbeeld te strakke spieren of bindweefsel. Ook een beknelde zenuw kan de bewegingsvrijheid in een gewricht beperken. Massage is een ideaal middel om spieren en bindweefsel weer ontspannen en soepel te maken. Maar uitsluitend massage van de pijnlijke plek zal doorgaans niet tot een blijvende verbetering leiden. Voor het beste effect moet de massage de beweeglijkheid herstellen, meestal op een andere plaats dan waar het zeer doet.

Vaak houden de door de bewegingsbeperking veroorzaakte compensaties (functionele veranderingen) elkaar in stand, zelfs wanneer de oorspronkelijke bewegingsbeperking niet meer bestaat. Daarom moeten ook de compensaties behandeld worden. Al met al kan het opheffen van lokale pijn of verkrampingen de massage van verschillende gebieden in het lichaam vereisen, die niet altijd voor de hand liggen. Inspectie van je houding en diverse tests helpen mij bij het maken van een hypothese over de oorzaken van de symptomen. Waarnemingen tijdens de massage kunnen mij aanleiding geven die hypothese later bij te stellen.

Gevoeligheid bereikt meer dan kracht

Mijn hypothese over de oorzaken van je klachten wijst naar de plaatsen die ik zou moeten behandelen voor een aanmerkelijke en duurzame vermindering van je symptomen. Maar de meest gedetailleerde informatie komt door mijn vingers. Mijn vingers voelen waar het weefsel hard, gespannen, gevoelig of anders afwijkend is. Mijn vingers laten zich leiden door de reactie van het weefsel op mijn aanraking. Wanneer je leert naar het weefsel te “luisteren”, heb je zelden veel kracht nodig. Ook mijn mobiliserende massagestijl vermindert de behoefte aan kracht.

Wanneer naar massage?

Elke lichamelijke klacht heeft vele mogelijke oorzaken. Bij nieuwe of plotseling erger wordende symptomen verdient het aanbeveling een arts te raadplegen om ernstige ziektes of letsel uit te sluiten. Als de arts geen duidelijke oorzaak voor de symptomen kan vinden, is de kans zeer groot dat hij in je spieren of bindweefsel zit en massage de klacht kan verhelpen. Let op: een diagnose geeft niet altijd de oorzaak aan. Een diagnose is vaak niets anders dan een mooie naam voor de symptomen. Verder zoekt een diagnose de oorzaak van de symptomen vaak in afwijkende laboratoriumwaarden, röntgenbeelden, CT- of MRI scans, zonder mogelijke oorzaken in het zachte weefsel te noemen die aan de gevonden afwijkingen ten grondslag zouden kunnen liggen en alleen met de handen te voelen zijn. Zo zijn bijvoorbeeld versleten gewrichten zelden de oorzaak van pijn, maar vaker het gevolg van te strakke en pijn uitstralende spieren die de correcte beweging van de gewrichten belemmeren. Ook als de pijn een oorzaak buiten de spieren of bindweefsel heeft, is massage vaak heilzaam. Pijn veroorzaakt altijd extra spanning in spieren die de pijnlijke plek proberen te beschermen. Bij acuut letsel is die spanning vaak nuttig, maar op den duur maakt de verhoogde spierspanning de pijn alleen maar erger en vertraagt het herstel.

Als de klacht niet een direct medisch onderzoek of een onmiddellijke medische behandeling vereist, heeft het altijd zin een massage uit te proberen. Pijnstellers verlichten alleen de symptomen, maar mijn massage richt zich ook op de waarschijnlijke oorzaken en heeft geen schadelijke bijwerkingen. Vergeleken met operatieve ingrepen is massage goedkoop en heeft, bij vakkundige uitvoering, een verwaarloosbaar risico op complicaties of onomkeerbare negatieve gevolgen. Massage is ook nuttig als ondersteuning van door een fysiotherapeut voorgeschreven oefentherapie. Het is veel prettiger en effectiever te oefenen met soepele spieren en bindweefsel.

Voorbeelden van klachten die ik behandel

Overmatige spanning in spieren en bindweefsel evenals verminderde beweeglijkheid van zenuwen en gewrichten kunnen vele symptomen veroorzaken of de symptomen van andere medische aandoeningen versterken. Hieronder volgt een lijst van typische klachten die mogelijk door massage verlicht of verholpen kunnen worden. Sommige klachten reageren gemiddeld beter op massage dan andere. Omdat ieder symptoom vele oorzaken kan hebben, is het in het algemeen niet mogelijk te voorspellen of mijn massage bij een bepaalde klacht zal helpen. Maar, zoals gezegd, als er geen medische contra-indicatie is heeft het altijd zin een massage uit te proberen.

  • achillespeesontsteking
  • armpijn
  • pijn in bekken
  • rusteloze benen, restless legs
  • pijn in bil
  • bloedvatbeknelling
  • pijn op of in borstkas of in borst (ik masseer de borstspieren maar niet de borsten)
  • buikpijn
  • bursitis, slijmbeursontsteking, pijnlijke slijmbeurs
  • carpale tunnel syndroom
  • chronische myofasciale pijn
  • diarree, irritable bowel syndrome, prikkelbare darm syndroom
  • pijn en gevoelloosheid in dij
  • pijn, tinteling, gevoelloosheid of zwakte in duim
  • duizeligheid, draaierigheid, vertigo, evenwichtsstoornissen
  • elleboogpijn, golfarm, golfers elleboog, tenniselleboog, tennisarm
  • enkelpijn, gezwollen, stijve of knakkende enkel
  • etalagebenen, claudicatie, claudicatio intermittens, perifeer arterieel vaatlijden (PAV), pijn en kramp in de benen bij het lopen als gevolg van een slagaderlijke vaatafwijking
  • fibromyalgie (massage kan bijv. door een fibromyalgie veroorzaakte vicieuze pijncirkel doorbreken)
  • genitale pijn (in penis, testikels of vagina; de geslachtsdelen zelf worden niet gemasseerd)
  • gewrichtspijn, knakkende, krakende, gezwollen, stijve of versleten gewrichten
  • groeipijnen in been of voet
  • handpijn, tinteling, gevoelloosheid of zwakte in hand
  • koude of gezwollen hand(en)
  • hartritmestoornis (aritmie, raadpleeg eerst een arts)
  • heuppijn, stijve heup
  • hielpijn, hielsporen, heel spurs, plantaire fasciitis
  • hoofdpijn
  • ischias, uitstralende pijn naar been
  • pijn aan kaak, stijve, knakkende of scheve kaak, kaak op slot, TMD
  • keelpijn (zonder verkoudheid)
  • kiespijn, gevoelige tanden en kiezen (bezoek een tandarts bij acute pijn)
  • kniepijn of -zwakte, stijve, krakende of knakkende knie, knie op slot, instabiele knie
  • kuitkrampen, pijn of gevoelloosheid in kuit, gezwollen kuiten
  • pijn in lendenen
  • liespijn
  • menstruatiepijn
  • migraine (massage kan preventief werken)
  • muisarm, RSI
  • nekpijn, stijve, scheve of verdraaide nek
  • oogpijn, tranende, rode of vermoeide ogen, wazig of dubbel zien
  • oorpijn, oorsuizen, tinnitus
  • peesontsteking, peesschedeontsteking, tendinitis
  • pijn in pols, stijve of gezwollen pols
  • pijn in het rectale gebied, in of rond anus
  • rugpijn, stijve rug
  • pijn in scheen, shin splints, mediaal tibiaal stress syndroom
  • schouderpijn, scheve schouder, stijve schouder, frozen shoulder, adhesive capsulitis
  • sinuspijn
  • pijn bij slikken
  • spit, lage rugpijn, lumbago
  • tandenknarsen
  • tarsale tunnel syndroom
  • pijnlijke, dove of verkrampte tenen, tinteling in tenen
  • thoracic outlet syndroom
  • vingerpijn, dove vingers, stijve of gezwollen vingers, tinteling, gevoelloosheid of zwakte in vinger(s)
  • voetpijn, tinteling, zwakte of gevoelloosheid in voet
  • koude of gezwollen voet(en)
  • whiplash
  • winderigheid / opgeblazen gevoel
  • zenuwpijn, neuropathische pijn, zenuwcompressie, beknelde zenuw
  • pijn of kramp in de zij