Kalevala ledenzetten

De geschiedenis van het ledenzetten

[neiging van bekken naar voren en naar links]
[verschuiving van bekken naar voren en naar rechts]
Bron: T. Myers, Anatomy Trains

Het ledenzetten is een oeroude volksgeneeskunde. Bij vele volken waren er vroeger genezers die met op oude tradities berustende handgrepen klachten in het steun- en bewegingsapparaat konden verminderen of opheffen en bepaalde ziektes konden genezen. Deze genezers hadden geen medische opleiding, maar door nauwkeurig voelen en observeren en met speciale handgrepen wisten ze de oorzaken van de klachten op te sporen en te behandelen. Hoewel het toenmalige ledenzetten doorgaans niet zacht uitgevoerd werd, had het dikwijls meer succes dan de reguliere medische behandelingen van die tijd. Desondanks heeft de reguliere geneeskunde het ledenzetten nooit erkend, omdat het geen wetenschappelijke basis had. Maar de Amerikaanse arts Andrew Taylor Still ontwikkelde in de negentiende eeuw uit het ledenzetten de osteopathie. Ook de chiropraxie stamt af van het ledenzetten van de negentiende eeuw. Dankzij de osteopathie en chiropraxie begrijpen we nu vrij nauwkeurig hoe de technieken van het ledenzetten werken. Het fascia-onderzoek van de laatste jaren heeft meer licht geworpen op de mechanismen waardoor de zachte vormen van het ledenzetten het lichaam beïnvloeden. Tegenwoordig is het ledenzetten in veel landen verdwenen. Maar in Finland bestaat het nog steeds en wordt het actief onderwezen. Uiteraard wordt in de opleiding geleerd om de contra-indicaties te herkennen, zodat de behandeling veilig is. Veel van de tegenwoordige ledenzetters hebben ook een opleiding in de reguliere gezondheidszorg en hebben dus een basiskennis van de geneeskunde.

Kalevala ledenzetten – de principes

Er zijn in Finland verschillende vormen van ledenzetten. Het Kalevala ledenzetten is genoemd naar het Finse nationale epos, de Kalevala, waar in de vijftiende rune de moeder van Lemminkäinen de ledematen van haar zoon op de juiste plaats terugzet. Het uitgangspunt van het Kalevala ledenzetten is dat alle klachten veroorzaakt worden door een verstoord evenwicht in het lichaam. Een beenlengteverschil bijvoorbeeld veroorzaakt een bekkenscheefstand. Dit kan een kromming in de wervelzuil tot gevolg hebben, mogelijk tot aan het hoofd, wat dan weer tot een stijve nek en hoofdpijn kan leiden. Dit demonstreert dat klachten ver van hun eigenlijke oorzaak kunnen optreden. Het lichaam kan op vele manieren in onbalans zijn, zoals de schetsen op deze pagina illustreren. De onbalans verstoort de lymfestromen, de bloedsomloop en het functioneren van de zenuwen. Daarom kan hij ook klachten veroorzaken die niets met het bewegingsapparaat te maken lijken te hebben. Meestal is de onbalans functioneel. Dat wil zeggen dat hij veroorzaakt wordt door reversibele foutstanden van ledematen en rugwervels. De foutstanden worden gewoonlijk in stand gehouden door te strakke spieren en fascie.

Kalevala ledenzetten – de behandeling

[Rugmassage in Kalavala stijl]

De bovenstaande zienswijze is ook bekend van sommige andere disciplines, zoals de osteopathie en de Functional Fascial Release. Maar het bijzondere van het ledenzetten in de Kalevala stijl is de zachte manier van behandelen. Een Kalevala ledenzetter “kraakt” niet. Bijna alle mobilisaties van gewrichten gebeuren met de eigen beweging van de klant. Voordat een gewricht gemobiliseerd wordt, wordt het zachte weefsel dat het gewricht in zijn foutstand houdt zo goed als mogelijk ontspannen. Ook dit ontspannen gebeurt zonder veel kracht en gebruik makend van de bewegingen van de klant. Ondanks de zachte techniek is de behandeling zeer effectief. Het ledenzetten in de Kalevala stijl begint altijd bij de voeten en werkt vandaar omhoog tot aan het hoofd. Het is essentieel ervoor te zorgen dat het hele lichaam zich aan de correcties van de foutstanden kan aanpassen. Anders houden deze correcties niet lang stand. Daarom wordt bij het ledenzetten in de Kalevala stijl in principe het hele lichaam in dezelfde behandelsessie behandeld. Maar het is onmogelijk het hele lichaam intensief te behandelen in een redelijke tijd. Een ervaren ledenzetter weet in te schatten welke plaatsen het meeste werk nodig hebben en welke met een lichte aanraking kunnen volstaan.

Onderzoek heeft aangetoond dat traditioneel ledenzetten bij chronische lage rugpijn of nekpijn net zo goed of zelfs beter helpt dan fysiotherapie of massage. Meer informatie over Kalevala ledenzetten is beschikbaar op de pagina's van de Kansanlääkintä vereniging (in het Fins).